Het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) heeft een wetsvoorstel ingediend om waarschijnlijk per 1 maart, volgens het ministerie, een nieuwe manier te implementeren voor wanbetalers van hun ziektekostenverzekering.

Namelijk door mensen die hun premie niet kunnen/ willen betalen per maand een premie van 30% bovenop de standaardpremie op te leggen wanneer er een betalingsachterstand van 6 maanden of meer optreed en indien de persoon geen betalingsregeling wil treffen (of kan betalen?).

Deze premie is gepland om ‘bestuursrechtelijke premie’ genoemd te worden. De premie wordt ingehouden op het inkomen of de zorgtoeslag. Deze regeling wordt voorgesteld na aanleiding van berichtgeving, van het ministerie van VWS, dat steeds meer mensen een grote achterstand hebben bij het betaling van hun zorgverzekeringspremie van hun basisverzekering. Dit in aanvulling op de eerdere ‘opvangregeling’ welke ervoor zorg draagde dat mensen niet (onverwachts) onverzekerd raakten. Voor de ‘opvangregeling’ overigens mijn complimenten.

Is het verstandiger om een ‘fail-safe’ in te bouwen zodat mensen met een laag inkomen en/ of die (chronisch) ziek en/ of gehandicapt zijn met een minimaal inkomen te ontheffen van deze regel. In plaats daarvan samen te kijken naar betere oplossingen. Mensen die onverwachts met een terugval in inkomen te maken hebben, ten tijde van een recessie, kunnen door de oorspronkelijke voorgestelde maatregel (dieper) in de schulden raken.

Dit omdat het, in mijn mening, hier gaat om een ‘van de regen in de drup’ maatregel. Indien iemand tegen financiële moeilijkheden aanloopt wegens omstandigheden, biedt een 30% verhoging van de premie geen handreiking om uit de problemen te komen. Daarbij is het bevorderen van koopkracht tijdens een recessie nuttiger, dan de koopkracht nog meer verminderen.

Aanvullend is het eigen risico sinds 1 januari 2009 verhoogd van €150,- naar €155,-. Mijn voorstel is om het eigen risico af te schaffen. Het is, in mijn mening, onwenselijk om een ontmoedigingsbeleid toe te passen op mensen die vanwege ziekte aankloppen bij de zorg waar zij hun hele leven premie voor betaald hebben. Ik kan werkelijk geen enkele heil zien in de huidige aanpak. Dit tevens om te voorkomen dat mensen voor eigen doktertje (voor elkaar) gaan spelen om ziektekosten te voorkomen en/ of zorg gewoon niet meer kunnen betalen en dus besluiten om het achterwege te laten, met alle gevolgen van dien. Dat kan een gevaar zijn voor de (volks)gezondheid. Zorg moet, in mijn mening, zo laagdrempelig mogelijk zijn. Bijvoorbeeld gesprekken/ voorlichtingen/ opleidingen voor mensen die veelvuldig onnodig gebruik maken van de zorg, en hoe dit beter te doen door middel van voorlichting, zodat mensen de juiste zorg krijgen, lijkt mij mogelijk beter werken. Hier is, in mijn mening, wel voor het opstarten van een dergelijk programma peer review, en indien nodig verder onderzoek, voor nodig. Wanneer men twijfelt over de gezondheid moet men naar de zorg kunnen stappen. Het feit dat de huisartsenzorg uitgezonderd is van het eigen risico bevestigt dit, in mijn mening.

De ziektekostenpremies zijn voor sommige mensen verdrievoudigd in de afgelopen jaren. Dit is exclusief de overgang van de gulden naar de euro. Daarbovenop is het eigen risico in de zorgverzekering toegevoegd. Een eigen risico wat nu dit jaar verhoogd is. De vraag is wat is het effect, van een in potentie steeds financieel ontoegankelijker zorg, op bijvoorbeeld de volksgezondheid. Dit is iets, wat als de geschiedenis iets leert, niet onderschat mag worden. Het mag niet zo zijn, dat simpele situaties onnodig en voorkoombaar uitermate complex worden. Vooralsnog ben ik voorstander van het naar inkomen gerelateerde betalen van ziektekostenpremies.

Zijn er mensen die geen aanvullende verzekering kunnen veroorloven? Zo ja, hoe kan iemand die geen aanvullende verzekering kan veroorloven alsnog alle nodige zorg krijgen? En in hoeverre is het concept “aanvullende verzekering” wenselijk? Is een standaard allesomvattende verzekeringspolis beter?

Zijn er mensen die niet kunnen overstappen op een collectieve verzekering vanwege een achterstand? Zijn er situaties bekend waarbij mensen het niet lukt om een achterstand in te halen? Hoe relateert dit tot het aanvragen van bijzondere bijstand voor medische kosten niet gedekt door een verzekering, indien de aanvullende verzekering voor iemand te duur is, en geen collectieve verzekering bij een gemeente aangeschaft kan worden? Is er verschil tussen gemeenten in wat zij vergoeden zowel op het gebied van collectieve verzekering, eigen risico en bijzondere bijstand? En zijn deze ontwikkelingen wenselijk?

Hoe wenselijk is het dat een zorgverzekeraar cadeaus weggeeft aan nieuwe klanten? Hoe staat dit in relatie tot mensen die hun premie, voor aanvullende verzekering, niet (kunnen) betalen?

In hoeverre zijn topinkomens, bonussen en vertrekpremies wenselijk in de zorg? En wat is het effect hiervan op de lange termijn kwaliteit en toegankelijkheid van de zorg? Bijvoorbeeld worden er vertrekpremies uitbetaald aan mensen, die ook een recht op WW hebben? Wat is een rechtvaardig salaris in de zorg?

Is het de overweging waard om de landelijke implementatie van het Elektronisch Patiënten Dossier (EPD) tot nader order uit te stellen? Wat is het risico dat het project duurder uitvalt indien het nog niet klaar is voor landelijke implementatie en kan dit voorkomen worden? Bijvoorbeeld het voorgestelde doel om medische fouten te voorkomen. Bij een massaimplementatie vergroot de kans dat er fouten in de administratie zich voordoen. Het bijvoorbeeld onderling verbeteren/ vergemakkelijken van overleg tussen artsen is iets wat, in mijn mening, wel zorgvuldig nader overwogen moet blijven worden indien dit nodig is. Aan de andere kant wat is het risico dat de voorgaande zorgmedewerker een (type)fout heeft gemaakt en wat is het risico dat deze overgenomen wordt door een daaropvolgende behandelaar (met alle respect voor medewerkers in de zorg)? Is het Elektronisch Patiënten Dossier (EPD) klaar om ingevoerd te worden? Is het daadwerkelijk een verbetering voor de gestelde doelen? Wat zijn de wensen vanuit de zorg? Wat zijn de oplossingen en hoe en wanneer zouden deze het beste geïmplementeerd kunnen worden?

Hoe ziet u de ontwikkelingen van de zorg?